Urodziny Bacha

Historyczna liturgia luterańska wraz z wykonaniem jednej z kantat lipskiego kantora 

HISTORIA

Co roku 21 marca, w dzień urodzin Johanna Sebastiana Bacha, Zeggerteum organizuje w kościele św. Krzysztofa wydarzenie absolutnie wyjątkowe. Przenosimy się w czasie, do XVIII-wieku, by uczestniczyć w luterańskiej liturgii, na którą licznie przybywali co niedzielę lipscy mieszczanie. Unia pruska Fryderyka Wilhelma III, której wynikiem była reforma liturgiczna i upodobnienie ewangelickiej mszy do nabożeństwa kalwinistycznego, a także powstanie Kościoła Unijnego, zniszczyła wiele ze starokościelnego obrządku, który został zachowany i pielęgnowany przez Marcina Lutra. Dziś ksiądz ewangelicki kojarzy się ze smutną

czarną urzędową togą z białymi befkami, podczas gdy Bach komponował swe wybitne dzieła, by miały swój udział w liturgii kolorowej, pełnej barokowej ekstrawagancji, a przede wszystkim mającej swą jasną genezę w rycie mszy przedreformacyjnej, przedtrydenckiej. Warto w tym miejscu wspomnieć, że Śląsk był najdłużej broniącą się prowincją niemiecką przed fryderycjańskimi zmianami, a proboszcz wrocławskiej fary św. Elżbiety, ks. Jan Gotfryd Scheibel, był jednym z głównych inicjatorów powstania Kościoła Staroluterańskiego, odrzucającego wszystkie naleciałości kalwinistyczne, zarówno w doktrynie, jak i liturgii.

WYJĄTKOWA LITURGIA

Tak więc co roku tego dnia w kościele św. Krzysztofa z zakrystii do ołtarza wyrusza procesja na której końcu idzie duchowny nie w szacie z czarnej materii, ale w złoto-fioletowym ornacie, pod którym ma stułę, cingulum, manipularz i kapłańską albę. Wiele modlitw jest zmawianych po łacinie, część po cichu, epistoła i Ewangelia są śpiewane, a całości towarzyszy służba liturgiczna.

REPERTUAR

Bach nie komponował kantat na niedziele Postu, co stanowi dla nas jednocześnie utrudnienie i ułatwienie. Z jednej strony nie jesteśmy bowiem zobligowani do wykonywania utworu przeznaczonego na niedzielę poprzedzającą dzień, w którym akurat wypadnie 21 marca; z drugiej zaś strony niemały wysiłek trzeba włożyć w znalezienie kantaty odpowiadającej swym tekstem i muzyką okresowi Postu.

URODZINY BACHA
2017

KIEDY?

21 marca

GDZIE?

Kościół św. Krzysztofa
Plac Św. Krzysztofa 1
Wrocław

O KTÓREJ?

godz. 19:00

CO?

BWV 54

W POPRZEDNICH LATACH

EDEM_cover-web (1)